Gisteren zijn de benodigde voorbereidingen getroffen voor het metselwerk. Rini gaat daarmee maandag a.s. rond 8.00 uur beginnen.
Dan is er veel werk en daarvoor vragen we hulp! Specie aanmaken, stenen op zijn plek brengen (upperen?) en tufsteen moet gezaagd worden om te verwerken in de muur.
De dagen erna gaat Rini verder en hij begint rond 8.00 uur en werkt tot 15/15.30 uur. Hoeveel dagen hij nodig heeft is moeilijk te zeggen.
Het zou heel fijn zijn als mensen kunnen bijspringen.Nodig:
Maandag 28 september: van 8.00 tot tenminste 14.00 uur 1 persoon
Dinsdag: van 8.00 tot 15.00 uur, 1 persoon
Woensdag: van 8.00 tot 15.00 uur, 1 persoon
Donderdag: van 8.00 tot 15.00 uur, 1 persoon
Vrijdag: afwachten
Komende week is het prachtig weer. Laat svp weten wanneer je bij kunt springen.
Hulp bij natuurstenen tegels leggen in toren
Ook zijn wij op zoek naar iemand, die tegels kan leggen. Deze moeten op de begane grond van de toren komen. Hiervoor hebben we fraaie, passende natuurstenen tegels aangeschaft van 20×20 cm.
Wie? Of kent u misschien iemand die wij hiervoor zouden kunnen benaderen? >>> graag uw reactie
Een stralende zon boven Puiflijk waar de haan op de toren zich in koestert. Prachtig om hem te zien stralen. Dichterbij gekomen zie ik dat er ook bij de terp stevig verder is gewerkt. Ik weet zo snel niet hoe ik de betonnen rand die geplaatst is, moet noemen, maar het ziet er goed uit en er staan al heel wat stenen keurig verpakt klaar, gereed om binnenkort vermetselt te worden.
Ik loop aan de achterzijde via de steile trap de toren in en tref vakman, ambachtsman Thijs aan, zittend op zijn knieën. Nee, niet voor mij, maar drukdoende een houten vulstuk te maken wat de open ruimte voor de inpandige trap helemaal op kan vullen. De gehele vloer dezelfde hoogte. Veilig!
Ik kijk naar boven en kijk door de open luikruimten heen tegen het torendak aan. De eerste verdiepingsvloer met de balustrade bevindt zich op een hoogte van ongeveer zeven en een halve meter.
Ik ga naar boven en maak foto’s van de ruimte met de balustrade. Ik kan de daar aanwezige werkverlichting niet uitdoen, dus wat extra schaduwwerking op de muren maar het ziet er fantastisch uit. Verder naar boven, op de torentrap wemelt het even van de muggen, maar ze laten mij met rust. Helemaal boven aangekomen zie ik, dat alle galmborden zijn geplaatst. Er wordt nog gewerkt en de beschermende vloerafdekking ligt er nog, maar wat een sfeervolle ruimte is dit aan het worden en het is nog niet klaar.
Ik daal af naar beneden, voorzichtig en complimenteer Thijs met wat hij allemaal weer gedaan heeft.
Vanmorgen arriveerde onze haan na weken afwezigheid in speciale verpakking opnieuw in Puiflijk. Hij was prachtig opgeknapt en van een dun laagje bladgoud voorzien. Ook de pijnappel heeft een nieuw laagje bladgoud gekregen en het torenkruis bleek zorgvuldig gerestaureerd.
Voor het bestuur van de stichting was dit een bijzonder moment, een soort bekroning. Door de aannemer was zij er op attent gemaakt, dat het doorgaans gebruikelijk is om een aandenken voor het nageslacht in de pijnappel te doen. Dit is dan ook gebeurd: een kokertje met tekstrolletje en een twee-euromunt van 2026 is aan de binnenkant van de appel geplakt. Hiernaast ziet u de afbeeldingen hiervan.
Met een grote kraan is het geheel weer op de torenspits geplaatst. Voor de komende tientallen jaren staat de haan er weer fier en tevreden op zijn eigen plek. Of, zoals Johan van Os hem ooit liet zeggen:
Noot zal ik erg’s kunne aore Aes tusse Herre en Herrewaore Ik blef wis m’ne leste zucht In Pufl’k op de hucht.
Een stralende dag. Al vroeg was Rutten aanwezig met een flinke hoogwerker, met een bereik van bijna 60 meter. Smederij Bosman arriveerde even later met de torenspits en zorgvuldig ingepakte haan die heel voorzichtig werden uitgepakt, bewonderd en vervolgens klaar gemaakt voor installatie en montage.
Het bestuur van de Stichting had een tijdcapsule gemaakt, die samen met enkele muntstukken zorgvuldig in de bol onder de haan werden vastgelijmd. Boven op het torendak werd eerst de spits gemonteerd, daarna de bol die in de zon fel schitterde en als laatste de haan. Een bijzonder moment. Vervolgens werd de bliksemafleider aangesloten. Delen van de spits kregen nog een laatste verflaag. Een bewerkelijk karwei maar met een excellent resultaat. De totale klus om de prachtig gerestaureerde haan terug te plaatsen duurde ruim 2 uur. Met een flinke telelens kon ik het vastleggen alsof ik er heel dichtbij was. [Zie ook vorig nieuwsbericht.]
Ook in de toren zelf gebeurt nog heel veel. Op de eerste verdieping is de balustrade geplaatst, de tweede verdieping vordert ook en helemaal boven in de toren worden nu de galmborden geplaatst. Deze zijn ook gemaakt van Europees eiken dat prachtig past en kleurt bij de tufstenen buitenkant van de toren. Het is ook genieten van het uitzicht over wijds Puiflijk.
De aannemer heeft ons laten weten, dat vrijdag om 8.00 uur de haan weer op de toren wordt teruggezet.
Ongetwijfeld zal de haan er prachtig uitzien en weer glanzend vele jaren over Puiflijk en wijde omgeving uitkijken. Ook de bol daaronder is helemaal gerestaureerd. Een mooi moment, dat u misschien niet wilt missen.
Eerder maakten wij al melding van geruchten over de afwezigheid van de haan. Misschien heeft u er over gelezen in het september-nummer van Dorpskrant Puiflijk. Onder de kop ‘Puiflijks toezicht gemankeerd’ is onder meer te lezen:
Waar is dat beest gebleven Geen spoor of veer te bekennen Slechts geruchten komen tot leven Van nachtelijk lawaai in hokken en rennen Van een haan die grenzen overschrijdt.
Om te besluiten met:
Terug ermee op de Oude Toren tot in de eeuwen der eeuwigheid.
Nou, ter geruststelling, dat gaat vrijdag dus gebeuren.
Waarschijnlijk heeft u er al het een en ander over gelezen in het net verschenen september-nummer van Dorpskrant Puiflijk. Of anders wel in de Maas & Waal-editie van de Gelderlander. Tijdens het werk aan de terp zijn enkele bijzondere vondsten gedaan. Interessant, maar ook best wel vervelend.
Voor het bouwen van de keermuur en de nieuwe trap bij de terp van de Oude Toren moest op donderdag 20 augustus wat relatief ondiep graafwerk worden uitgevoerd, onder noodzakelijke archeologische begeleiding. De reële verwachting was, dat dit voorbereidend klusje in een halve dag klaar zou zijn, maar niets bleek minder waar. Al snel moest het werk extra langzaam en voorzichtig worden uitgevoerd, omdat vlak onder de oppervlakte iets werd aangetroffen. Uiteindelijk moest het werk zelfs helemaal worden stilgelegd om extra deskundigheid in te schakelen en verder onderzoek te doen. Interessant, dat wel, maar zeer vervelend voor het stichtingsbestuur dat terp en toren wil opknappen en geschikt wil maken als prachtige ontmoetingsplek voor het dorp.
Bijzondere vondsten
Als eerste kwam een oude muur bloot te liggen, gemaakt van tufsteen. Dezelfde steensoort waarmee de toren aan de buitenkant is bekleed. Nadat ook veel skeletmateriaal en een intact graf werd gevonden is het vermoeden gerezen dat deze muur onderdeel was van de ommuring van de laatmiddeleeuwse begraafplaats. Het graf zelf bleek van een kindje van ongeveer een half jaar oud te zijn dat heel eenvoudig gemaakt was door een aantal leistenen tegen de muur te zetten en het geheel door een leisteen af te dekken. Deze afdeksteen was duidelijk verschoven, waardoor de schedel te zien was. Heel aandoenlijk, hoe het skelet van dit kindje er na zoveel eeuwen nog bij ligt…
Iets verder werden twee niet-complete schedels aangetroffen, waarvan er een van een vier- à vijfjarig kind. De leeftijd kon worden vastgesteld omdat er nog melktandjes in de kaak zaten. De leeftijd van de andere schedel bleek niet vast te stellen. Het botmateriaal dat verderop werd gevonden was niet te herleiden tot een van deze schedels. Het was duidelijk allemaal in de loop der tijd door elkaar geraakt.
Nadat een week later het werk kon worden hervat, heel voorzichtig en onder het oog van zelfs twee archeologen, werden op de plek van de oude trap op ca. 10 cm onder de oppervlakte drie, voor zover zichtbaar waarschijnlijk intacte skeletten aangetroffen. Besloten werd deze niet uit te graven, maar zo goed mogelijk te beschrijven. Dat is inmiddels gebeurd en vervolgens zijn ze respectvol afgedekt, net als het eerder gevonden babygrafje. Zij zullen de komende eeuwen op hun oude plek bewaard blijven doordat de werkzaamheden er overheen zullen worden uitgevoerd..
De losse skeletresten en wat steenmateriaal zijn door de archeologen meegenomen en zullen straks – als het aan de stichting ligt – worden herbegraven binnen de contouren van het voormalig kerkgebouw op de terp.
Grote tegenvaller
Al dat archeologische onderzoek is weliswaar interessant, maar ook een onverwacht grote extra kostenpost door werkvertraging en vooral door de inzet van al die archeologen! Dit kost het stichtingsbestuur flinke kopzorgen, want waar het geld hiervoor te vinden? Natuurlijk wordt met het archeologisch bureau en de gemeente hierover overleg gevoerd; ook wordt al gedacht aan crowdfunding, een geldinzameling via internet. Hoogstwaarschijnlijk hoort u hier binnenkort meer over.
Vanochtend kon ik het storten van het beton fotograferen. Daar is heel wat voorbereidend werk aan vooraf gegaan, zoals te zien: een degelijke bekisting, aanbrengen van folie, wapening, enz.
Op de foto’s kunt u zien dat vanochtend eerst water en bladresten zorgvuldig werden verwijderd. Daarna werd het beton voorzichtig gestort. Om de vulling van het beton in de bekisting goed te krijgen, werd er getrild. Vervolgens werd het beton, zoals dat heet, afgereit, vlak afgewerkt en het teveel aan beton verwijderd.
Mooi om te zien; ik heb geprobeerd het zo goed mogelijk in beeld te brengen.
En ondertussen wordt er ook in de toren hard gewerkt. Trouwens, is het u opgevallen, dat de toren al weken zonder haan fier boven het dorp uitsteekt?… daar doen al enkele geruchten de ronde over…
